Test Apercepcji Tematycznej (TAT): na czym polega badanie?

Co bada Test Apercepcji Tematycznej?

TAT zalicza się do technik projekcyjnych, czyli takich, w których badany nadaje znaczenie niejednoznacznym obrazom. Zakłada się, że w opowiadanych historiach mogą ujawniać się popędy, motywy, konflikty, potrzeby, emocje i inne elementy osobowości.

Autorem jest Henry Murray, wczesną współautorką była Christiana Morgan, a wydanie ukazało się w 1943 roku. Polska Pracownia Testów Psychologicznych PTP opisuje materiał jako 31 kart: 30 czarno-białych obrazków i białą kartę bez obrazka. System analizy i interpretacji, według PTP, opiera się na teorii potrzeb Murraya, a polskie wydanie podręcznika pochodzi z 1987 roku.

Dla kogo jest badanie i kto je przeprowadza?

Pracownia Testów Psychologicznych podaje, że test jest przeznaczony dla młodzieży i dorosłych, a stosują go wyłącznie psycholodzy z ukończonymi studiami magisterskimi z psychologii (kategoria C).

Sage informuje, że test zaprojektowano zarówno dla dzieci, jak i dla dorosłych, a dla określonych grup powstały osobne wersje: Children's Apperception Test oraz Senior Apperception Test. Opracowywano też karty dla konkretnych grup etnicznych, aby odpowiedzieć na wątpliwości co do zastosowania testu w różnych kulturach, ale wersje te nie wydają się szeroko używane.

Jak wygląda badanie i ile trwa?

Badany dostaje kolejne karty i ma wymyślić historię do każdej z nich: co się dzieje na obrazku, co do tego doprowadziło, co myślą i czują postaci oraz jak się to skończy. Karty przedstawiają samotną osobę, ludzi w różnych sytuacjach albo krajobrazy, a wśród nich jest karta zupełnie pusta.

W wersji opisywanej przez Pracownię Testów Psychologicznych badanie jest indywidualne, bez limitu czasu, i dzieli się na sesje po 10 kart. Badany układa historie do 20 kart. Sage zaznacza, że badający zwykle wybiera część kart, a całość trwa 1-2 godziny, podczas jednej wizyty lub w kilku częściach. Liczba kart i czas zależą więc od sposobu prowadzenia badania.

Jak odczytuje się wynik?

Historie analizuje psycholog. Może oprzeć się na ocenie klinicznej, na ustandaryzowanych systemach oceny albo na obu sposobach jednocześnie. Sage wymienia przykładowe systemy oceniające relacje z innymi, mechanizmy obronne, sposób rozwiązywania problemów i motywy.

Polskie wydanie opiera się na teorii potrzeb Murraya. Sam wynik nie jest rozpoznaniem. Psycholog zestawia go z rozmową i innymi badaniami.

Czy TAT można zrobić online lub samodzielnie?

Sage i Pracownia Testów Psychologicznych opisują TAT jako badanie prowadzone przez badającego: badany opowiada historie, a badający je analizuje. Pracownia Testów Psychologicznych oferuje wersję papier-ołówek, a test należy do kategorii C, czyli jest dostępny wyłącznie dla psychologów.

Analizę historii prowadzi wykwalifikowany psycholog, według wybranego systemu oceny.

Jakie są ograniczenia Testu Apercepcji Tematycznej?

Według Sage dla samego TAT jest niewiele odpowiednich danych o rzetelności i trafności, choć wiele systemów oceny podaje własne właściwości psychometryczne. Ponieważ test można prowadzić i oceniać na wiele sposobów, wyniki mogą się różnić w zależności od przyjętego systemu.

Wątpliwości dotyczą też zastosowania testu w różnych kulturach, co skłoniło część autorów do tworzenia wersji dostosowanych do określonych grup. Z tych powodów wynik TAT jest tylko jednym z elementów diagnozy, a rozpoznanie stawia specjalista.

Powiązane testy i strony

• Diagnoza psychologiczna