Zaufany Psycholog / Psychologia w pigułce / Pytania o zaburzenia / Symbol niepełnosprawności 01-U: co oznacza?

Symbol niepełnosprawności 01-U: co oznacza?

Symbol 01-U to oznaczenie przyczyny niepełnosprawności, które w przepisach nosi nazwę upośledzenie umysłowe. W tekście używamy określenia niepełnosprawność intelektualna. Symbol trafia do orzeczenia, ale nie jest diagnozą ani stopniem niepełnosprawności. Poniżej wyjaśniamy, co oznacza i czego nie przesądza.

Krótka odpowiedź

Symbol 01-U oznacza w orzeczeniu niepełnosprawność intelektualną (w przepisach: upośledzenie umysłowe), według źródeł począwszy od stopnia umiarkowanego. To nie diagnoza i nie stopień niepełnosprawności, który ustala zespół orzekający.

Co oznacza symbol 01-U?

W wykazie symboli przyczyn niepełnosprawności symbol 01-U oznacza upośledzenie umysłowe. To urzędowa nazwa używana w przepisach. Obecnie mówi się o niepełnosprawności intelektualnej i taką formę stosujemy w tekście. Według opisu w źródle symbol dotyczy upośledzenia począwszy od stopnia umiarkowanego.

Warto pamiętać, że stopień upośledzenia w rozumieniu rozpoznania lekarskiego to coś innego niż stopień niepełnosprawności w orzeczeniu.

Czym symbol różni się od diagnozy?

Symbol odzwierciedla rozpoznanie uszkodzenia lub choroby, która powoduje zaburzenia funkcji organizmu i ograniczenia w życiu codziennym oraz aktywności społecznej. Nie jest jednak samodzielną jednostką chorobową ani kodem z klasyfikacji chorób. Rozpoznanie niepełnosprawności intelektualnej stawia lekarz lub psycholog na podstawie badań, a symbol w orzeczeniu to jego urzędowe odzwierciedlenie. Wykaz kodów ICD, które odpowiadają symbolowi 01-U, nie wynika z przeanalizowanych źródeł.

Symbol a stopień niepełnosprawności

Ustawa przewiduje trzy stopnie niepełnosprawności: lekki, umiarkowany i znaczny. Zależą one od zdolności do pracy oraz od potrzeby pomocy innych osób w pełnieniu ról społecznych. Dla dzieci poniżej szesnastego roku życia wydaje się orzeczenie o niepełnosprawności, a dla starszych orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Stopień ustala zespół orzekający po ocenie funkcjonowania, więc nie wynika automatycznie z samego symbolu.

Orzeczenie może zawierać więcej niż jeden symbol, nie więcej niż trzy.

Jakie uprawnienia mogą się z nim wiązać?

Źródła opisują, że symbol 01-U jest jednym z symboli branych pod uwagę przy wyższym dofinansowaniu wynagrodzenia pracownika z niepełnosprawnością z PFRON. Inne uprawnienia zależą od stopnia niepełnosprawności i wskazań w orzeczeniu. Przepisy się zmieniają, dlatego szczegóły warto sprawdzić w urzędzie lub w PFRON.

Kiedy zgłosić się do specjalisty?

Jeśli dziecko rozwija się wyraźnie wolniej niż rówieśnicy albo dorosła osoba ma trudności w nauce i samodzielnym funkcjonowaniu, warto zgłosić się do lekarza, psychologa lub innego specjalisty. Dokumentacja z oceny rozwoju jest podstawą wniosku o orzeczenie. O wymagane dokumenty zapyta powiatowy zespół ds. orzekania o niepełnosprawności.

Najczęstsze pytania

Czy 01-U to to samo co niepełnosprawność intelektualna?

Tak, w przepisach symbol 01-U nosi nazwę upośledzenie umysłowe. Dziś używa się określenia niepełnosprawność intelektualna. To oznaczenie urzędowe, a nie rozpoznanie.

Czy symbol 01-U oznacza znaczny stopień niepełnosprawności?

Nie. Symbol wskazuje przyczynę. Stopień niepełnosprawności ustala osobno zespół orzekający, oceniając funkcjonowanie osoby.

Od jakiego stopnia upośledzenia stosuje się 01-U?

Według opisu w źródle symbol dotyczy upośledzenia począwszy od stopnia umiarkowanego. Ocenę w konkretnej sprawie przeprowadza zespół orzekający.

Czy symbol 01-U daje uprawnienia?

Sam symbol niczego nie przyznaje. Uprawnienia zależą od stopnia, wskazań w orzeczeniu i przepisów, które warto sprawdzić w urzędzie lub PFRON.

Źródła

  1. Rozporządzenie w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. 2003 nr 139 poz. 1328), ISAP
  2. Infor.pl: symbole przyczyn niepełnosprawności w orzeczeniu
  3. Gazeta Prawna: co oznaczają symbole przyczyn niepełnosprawności
  4. Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej, art. 4 (LexLege)
  5. Infor.pl: z czego składa się orzeczenie o niepełnosprawności

Sprawdź inne pytania

Masz pytanie o własną sytuację?

Ogólna odpowiedź nie zastąpi rozmowy ze specjalistą. Na liście są psycholodzy, psychoterapeuci i psychiatrzy z całej Polski, także online.