Krótka odpowiedźNie. Według NHS autyzm to coś, z czym człowiek się rodzi: nie jest chorobą, nie ma na niego leczenia ani lekarstwa, są natomiast sposoby radzenia sobie i wsparcia. Sama nazwa "zespół Aspergera" jest dziś zastąpiona rozpoznaniem zaburzenia ze spektrum autyzmu.
Czym jest zespół Aspergera?
Pod tą nazwą kryje się jeden z wariantów autyzmu, opisywany dawniej jako osobne rozpoznanie. Osoby z tym profilem zwykle rozwijają się intelektualnie i językowo bez opóźnień, ale mają trudności w kontaktach społecznych, często mają też bardzo intensywne zainteresowania.
NHS opisuje autyzm jako różnicę w rozwoju mózgu, która wpływa na to, jak ktoś postrzega świat i go przeżywa. Brytyjska służba zdrowia zaznacza, że jest to coś, z czym człowiek się rodzi.
Dlaczego nie nazywa się tego chorobą?
Według NHS autyzm nie jest chorobą, nie ma na niego leczenia ani lekarstwa, ale istnieją sposoby radzenia sobie i uzyskiwania wsparcia. Według NHS "leczenie" autyzmu nie powinno być celem, ponieważ nie jest to schorzenie, które można usunąć.
Pojawiają się także głosy badaczy, że zespół Aspergera i inne formy autyzmu można rozumieć jako odmienny styl poznawczy, a nie zaburzenie. Jest to jednak jedno ze stanowisk w dyskusji, a nie obowiązująca klasyfikacja.
Jak klasyfikacje medyczne ujmują zespół Aspergera?
Zespół Aspergera przestał być odrębnym rozpoznaniem, gdy został włączony do zaburzeń ze spektrum autyzmu w klasyfikacji DSM-5 w 2013 roku i w ICD-11 w 2022 roku. Polskie opracowanie encyklopedyczne podaje to samo: w najnowszych klasyfikacjach nie jest wyodrębniany, tylko zintegrowany pod wspólną kategorią spektrum autyzmu.
W praktyce oznacza to, że osoba, która dawniej usłyszałaby "zespół Aspergera", dziś otrzymuje rozpoznanie zaburzenia ze spektrum autyzmu. Wiele osób nadal posługuje się starą nazwą, bo jest im bliska i opisuje ich doświadczenie.
Czy z autyzmem wiążą się inne trudności zdrowotne?
NHS wskazuje, że osoby autystyczne częściej doświadczają niektórych chorób somatycznych i trudności psychicznych, takich jak padaczka, lęk, zaburzenia odżywiania czy depresja. U osób autystycznych częściej występuje też ADHD.
Te współwystępujące trudności bywają leczone osobno i wymagają uwagi specjalisty, choć sam autyzm nie jest chorobą.
Kiedy zgłosić się do specjalisty?
Konsultacja ma sens, gdy trudności w kontaktach, komunikacji czy radzeniu sobie ze zmianą wyraźnie utrudniają codzienne życie, naukę lub pracę. Można zacząć od rozmowy z lekarzem lub specjalistą zdrowia psychicznego.
Do specjalisty warto zgłosić się także wtedy, gdy u osoby autystycznej pojawia się przewlekły lęk, obniżony nastrój lub inne objawy, które nie mijają.
Najczęstsze pytania
Czy zespół Aspergera to choroba psychiczna?
Klasyfikacje medyczne umieszczają go dziś w zaburzeniach ze spektrum autyzmu, a według NHS autyzm nie jest chorobą.
Czy zespół Aspergera można wyleczyć?
Według NHS nie ma na autyzm leczenia ani lekarstwa, są natomiast sposoby radzenia sobie i uzyskiwania wsparcia. Celem nie jest "usunięcie" autyzmu, tylko ułatwienie codziennego życia.
Czy Asperger nadal jest rozpoznawany?
Jako odrębne rozpoznanie już nie. Zostało włączone do zaburzeń ze spektrum autyzmu. Starej nazwy nadal używa się potocznie i w opisie własnej tożsamości.
Czy zespół Aspergera mija z wiekiem?
U części dzieci objawy mogą słabnąć i do 20% dzieci może jako dorośli nie spełniać kryteriów rozpoznania, choć trudności społeczne i w komunikacji mogą się utrzymywać.
