Krótka odpowiedźCzęściowo. Dysleksja jest uważana za wynik współdziałania czynników genetycznych i środowiskowych, a w części rodzin występuje u kilku osób. Historia rodzinna jest czynnikiem ryzyka, ale nie daje pewności, że dziecko będzie miało dysleksję.
Co mówią źródła?
Dysleksja powstaje prawdopodobnie na skutek współdziałania czynników genetycznych i środowiskowych oraz że niektóre przypadki występują w rodzinach. Jako czynniki ryzyka wymienia historię rodzinną oraz zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD).
Na rozwój dysleksji składa się wiele przyczyn, a obecnie podejrzewa się między innymi podłoże genetyczne. Wskazuje, że badane są zmiany w niektórych genach, między innymi w genie na chromosomie 6.
Które geny badano?
Z dysleksją powiązano kilka genów, położonych między innymi na chromosomie 6 i 15.
Badania nad bliźniętami jedno- i dwujajowymi pokazują, że zarówno wpływy środowiskowe, jak i genetyczne przyczyniają się do rozwoju umiejętności czytania, a ich względne znaczenie zależy od kontekstu.
Co z tego wynika dla rodziny?
Rodzice, u których wystąpiły trudności z czytaniem lub pisaniem, mogą uważniej obserwować rozwój mowy i nauki czytania u dziecka. NHS wymienia wśród sygnałów u dzieci między innymi późniejsze rozpoczęcie mówienia, brak zainteresowania zabawami językowymi, takimi jak recytowanie alfabetu, oraz czytanie poniżej poziomu oczekiwanego w danym wieku.
Warto pamiętać, że według NHS dysleksja nie wpływa na inteligencję. Dziecko z takimi trudnościami może się uczyć, jeśli otrzyma odpowiednie wsparcie.
Czy dysleksję da się wyleczyć?
NHS pisze, że dysleksja jest powszechną trudnością w uczeniu się, w której mózg pracuje inaczej niż u większości ludzi, i że nie ma na nią lekarstwa, ale można robić wiele, by łatwiej z nią funkcjonować. Dziecko może otrzymać dodatkowe wsparcie w szkole.
Jednym ze sposobów postępowania jest dostosowanie metod nauczania. Obciążenie rodzinne nie jest więc przeszkodą w nauce, a wsparcie pozwala dziecku lepiej radzić sobie z wymaganiami szkoły.
Kiedy zgłosić się do specjalisty?
NHS zaleca, by sprawdzić, czy dziecko pokazuje oznaki dysleksji, a w szkole może być przeprowadzony test przesiewowy. Jeśli dziecko nadal ma trudności mimo dodatkowego wsparcia, pomocna może być pełna ocena dysleksji.
NHS wyjaśnia, że oceny dokonuje zwykle psycholog edukacyjny lub nauczyciel specjalista, a nie lekarz. W Polsce odpowiednikiem jest poradnia psychologiczno-pedagogiczna. Ocena pokazuje mocne strony i trudności dziecka oraz pomaga dobrać skuteczne sposoby wsparcia.
Najczęstsze pytania
Czy dysleksja dziedziczy się po rodzicach?
Częściowo. Niektóre przypadki występują w rodzinach i że historia rodzinna jest czynnikiem ryzyka. Nie ma jednak pewności, że dziecko odziedziczy dysleksję.
Czy dysleksja jest genetyczna?
Ma komponent genetyczny, ale według źródeł powstaje z połączenia czynników genetycznych i środowiskowych. Z dysleksją powiązano kilka genów, między innymi na chromosomie 6 i 15.
Czy dysleksja jest chorobą?
NHS opisuje ją jako powszechną trudność w uczeniu się, w której mózg pracuje inaczej niż u większości ludzi. Nie wpływa na inteligencję, a wsparcie ułatwia naukę.
Czy dysleksję można wyleczyć?
Według NHS nie ma na nią lekarstwa, ale są sposoby, które pomagają sobie z nią radzić. Jednym ze sposobów postępowania jest dostosowanie metod nauczania.
